- Poniedziałek - Piątek : 09:00 - 17:00
Hasło kredyt dla firm bez zabezpieczeń informuje, czego bank nie wymaga, ale nie pokazuje, co znajdzie się w umowie. Może chodzić o kredyt bez hipoteki i zastawu, o kredyt, którego część gwarantuje albo poręcza instytucja zewnętrzna, albo o kredyt zabezpieczony samym wekslem. W każdym z tych wariantów bank uzależnia przyznanie kredytu od zdolności kredytowej firmy (art. 70 ust. 1 Prawa bankowego). Umowa kredytu powinna z kolei określać sposób zabezpieczenia spłaty (art. 69 ust. 2 pkt 6), dlatego to projekt umowy, a nie opis oferty, pokazuje, czego bank faktycznie wymaga.
Prawo bankowe mówi, że bank „może” żądać zabezpieczeń przewidzianych w Kodeksie cywilnym i prawie wekslowym oraz przyjętych zwyczajowo w obrocie (art. 93 ust. 1). O tym, czy i jakiego zabezpieczenia oczekuje przy danym produkcie, decyduje bank, dlatego to samo hasło w dwóch ofertach może znaczyć co innego.
| Co oferta może mieć na myśli | Co mimo to może się znaleźć w umowie | Co sprawdzić |
|---|---|---|
| bank nie wymaga hipoteki ani zastawu | weksel in blanco, pełnomocnictwo do rachunku, poręczenie, akt notarialny o poddaniu się egzekucji | pełną listę zabezpieczeń w projekcie umowy, a nie tylko w opisie oferty |
| firma nie obciąża majątku, bo część kredytu gwarantuje BGK albo poręcza fundusz poręczeniowy | weksel in blanco na rzecz gwaranta, prowizja za gwarancję | warunki gwarancji i wartość pomocy de minimis |
| bank poprzestaje na samej umowie kredytu | żadnych osobnych zabezpieczeń; firma odpowiada za dług swoim majątkiem | kwotę, okres i cenę, bo w nich bank może uwzględnić wyższe ryzyko |
Weksel in blanco. Firma podpisuje weksel, w którym brakuje niektórych elementów, na przykład sumy, a deklaracja wekslowa określa, kiedy i w jakim zakresie bank może go uzupełnić. Prawo wekslowe przewiduje taki weksel niezupełny w chwili wystawienia (art. 10). Deklarację czytaj tak samo uważnie jak umowę kredytu.
Pełnomocnictwo do rachunku. Jeśli kredytu udziela bank, w którym firma ma rachunek, umowa może go upoważniać do pobierania z tego rachunku wymagalnych rat. Prawo bankowe pozwala mu też potrącić ze swojego długu wobec klienta, na przykład z salda rachunku, wierzytelność jeszcze niewymagalną, gdy dłużnika postawiono w stan likwidacji albo gdy bankowi przysługuje prawo ściągnięcia należności przed terminem płatności (art. 93 ust. 2).
Akt notarialny o poddaniu się egzekucji. Firma poddaje się w nim egzekucji do kwoty wprost określonej w akcie (art. 777 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania cywilnego). Gdy firma przestanie spłacać kredyt, bank może wystąpić do sądu o nadanie aktowi klauzuli wykonalności i skierować sprawę do komornika bez wcześniejszego procesu o zapłatę. Przed podpisaniem sprawdź kwotę wpisaną do aktu.
Poręczenie. Osoba trzecia, na przykład wspólnik albo członek zarządu spółki, zobowiązuje się wobec banku spłacić dług, jeśli firma tego nie zrobi (art. 876 § 1 Kodeksu cywilnego). Jeżeli umowa nie stanowi inaczej, poręczyciel odpowiada jak współdłużnik solidarny (art. 881 KC). Po terminie płatności bank może więc żądać zapłaty bezpośrednio od niego.
W jednoosobowej działalności przedsiębiorcą jest osoba fizyczna (art. 4 ust. 1 Prawa przedsiębiorców). To ona zaciąga kredyt i odpowiada za niego swoim majątkiem, także tym, którego nie używa w firmie. Brak hipoteki oznacza tylko tyle, że żadna nieruchomość nie jest obciążona na rzecz banku.
W spółce z ograniczoną odpowiedzialnością kredytobiorcą jest spółka, a wspólnicy nie odpowiadają za jej zobowiązania (art. 151 § 4 Kodeksu spółek handlowych). Jeśli kredyt nie ma zabezpieczenia na majątku spółki, bank może oczekiwać, że za dług odpowie także konkretna osoba, i poprosić o poręczenie albo poręczenie wekslowe. Ta osoba odpowiada wtedy dlatego, że sama złożyła podpis, a nie dlatego, że spółka zaciągnęła kredyt.
Zdolność kredytowa to zdolność do spłaty kredytu z odsetkami w terminach określonych w umowie. Firma przedkłada na żądanie banku dokumenty i informacje potrzebne do jej oceny (art. 70 ust. 1). Bez zabezpieczenia na majątku bank nie ma składnika, z którego zaspokoiłby się w pierwszej kolejności, dlatego przywiązuje większą wagę do tego, czy firma spłaci kredyt z bieżących wpływów. Znaczenie mogą mieć wtedy wpływy na rachunek firmowy, wyniki z rozliczeń, istniejące zobowiązania i historia spłat.
Ustawa reguluje za to sytuację odwrotną. Firmie bez zdolności kredytowej bank może udzielić kredytu pod dwoma warunkami: ustanowienia szczególnego sposobu zabezpieczenia spłaty i przedstawienia programu naprawy, który według oceny banku pozwoli uzyskać zdolność kredytową w określonym czasie (art. 70 ust. 2). Przepis ten stosuje się odpowiednio przy kredycie dla nowo utworzonego przedsiębiorcy (art. 70 ust. 4). Kredyt bankowy „bez zabezpieczeń i bez zdolności kredytowej” nie mieści się w tych ramach: gdy zdolności brakuje, ustawa wymaga szczególnego zabezpieczenia, a nie rezygnacji z niego. Firma, która dopiero zaczyna działalność i nie ma historii wpływów, powinna się zatem liczyć z pytaniem o zabezpieczenie.
O zabezpieczeniu i o zaświadczeniach bank decyduje osobno. Może zrezygnować z zaświadczeń z ZUS i urzędu skarbowego, a mimo to żądać zabezpieczenia, albo odwrotnie.
Jeśli bank odmówi, możesz w ciągu roku od otrzymania oceny zdolności kredytowej złożyć wniosek o jej pisemne wyjaśnienie. Bank odpowiada niezwłocznie, najpóźniej w 30 dni od otrzymania wniosku, i wskazuje czynniki, które wpłynęły na ocenę. Od przedsiębiorcy może pobrać za to opłatę odpowiednią do wysokości kredytu (art. 70a ust. 1, 1c, 1d, 2 i 3). W kolejnej rozmowie zapytaj też, czy decyzję mogłoby zmienić zabezpieczenie albo gwarancja.
Bank, który rezygnuje z zabezpieczenia na majątku, ponosi większe ryzyko i może to uwzględnić w warunkach kredytu: obniżyć kwotę, skrócić okres, podwyższyć marżę lub prowizję albo wymagać prowadzenia rachunku w tym banku. Tych różnic nie wyznacza żaden przepis, tylko bank w ofercie dla konkretnej firmy.
Zabezpieczenie też kosztuje: wycena przedmiotu, opłata za wpis do rejestru zastawów albo do księgi wieczystej, notariusz, a przy gwarancji prowizja dla gwaranta. Jeśli firma ma co zaproponować, poproś bank o warunki obu wariantów i porównaj jednorazowy koszt ustanowienia zabezpieczenia z różnicą w odsetkach i prowizjach za cały okres kredytu.
Przy kredycie na działalność bank nie ma obowiązku podawać RRSO, bo ustawa o kredycie konsumenckim dotyczy kredytów udzielanych konsumentom (art. 3 ust. 1), a konsumentem jest osoba fizyczna, która zawiera umowę w celu niezwiązanym bezpośrednio ze swoją działalnością gospodarczą lub zawodową (art. 22¹ KC). Koszty trzeba więc porównywać pozycja po pozycji.
Sprawdź też, czy umowa przewiduje obowiązek ustanowienia dodatkowego zabezpieczenia w trakcie spłaty, na przykład po spadku obrotów. Gdy firma nie dotrzyma warunków udzielenia kredytu, bank może obniżyć kwotę przyznanego kredytu albo wypowiedzieć umowę, o ile Prawo restrukturyzacyjne nie stanowi inaczej (art. 75 ust. 1). Brak zabezpieczeń w dniu podpisania nie wyklucza, że pojawią się później.
W niektórych formach finansowania zabezpieczenie wynika z konstrukcji umowy albo zapewnia je instytucja zewnętrzna, więc firma nie musi obciążać własnego majątku.
Leasing. Finansujący kupuje rzecz od zbywcy i oddaje ją firmie do używania za wynagrodzenie płatne w ratach (art. 709¹ KC). Przez czas trwania umowy właścicielem maszyny, pojazdu czy sprzętu pozostaje finansujący, a firma nie musi ich osobno zastawiać. Umowa leasingu może jednak przewidywać dodatkowe zabezpieczenie, na przykład weksel.
Gwarancja de minimis BGK. Bank Gospodarstwa Krajowego gwarantuje bankowi kredytującemu spłatę części kredytu obrotowego lub inwestycyjnego mikro-, małego lub średniego przedsiębiorcy, a formalności załatwia się w banku kredytującym. Gwarancja jest pomocą publiczną de minimis, a BGK pobiera za nią prowizję. Nie zdejmuje ona odpowiedzialności z firmy: roszczenia BGK wobec kredytobiorcy zabezpiecza jego weksel własny in blanco. Jeśli kredytobiorcą jest osoba fizyczna w ustawowej wspólności majątkowej, deklaracja wekslowa zawiera oświadczenie małżonka (warunki BGK obowiązujące od 16 kwietnia 2026 r.). Podobną funkcję mogą pełnić regionalne fundusze poręczeniowe, na zasadach określonych we własnych regulaminach.
Faktoring nie jest kredytem: firma przenosi na faktora wierzytelności z wystawionych faktur (przelew wierzytelności, art. 509 KC), a faktor może oceniać także odbiorców tych faktur.
Oferty „bez zabezpieczeń” kierują do przedsiębiorców także pozabankowi pożyczkodawcy. Przy pożyczce na działalność gospodarczą nie przysługuje część ochrony znanej z umów konsumenckich:
Przed podpisaniem sprawdź pożyczkodawcę w KRS albo CEIDG oraz na liście ostrzeżeń publicznych KNF. Sam brak firmy na tej liście nie świadczy jeszcze o jej rzetelności. KNF zaznacza, że nie zwalnia to ze sprawdzenia podmiotu w innych wiarygodnych źródłach. Prośba o wpłatę „opłaty wstępnej”, „ubezpieczenia” albo „zabezpieczenia” przed podpisaniem umowy i wypłatą środków to powód, żeby przerwać rozmowę.
Informacje mają charakter ogólny i edukacyjny. Stan prawny na listopad 2026 roku. Wysokość odsetek ustawowych i maksymalnych zależy od stopy referencyjnej NBP, a warunki gwarancji BGK i wymagania banków co do zabezpieczeń zmieniają się – przed wnioskiem sprawdź wartości aktualne. Decyzję kredytową podejmuje bank na podstawie indywidualnej oceny. Indywidualna ocena sytuacji firmy, zwłaszcza przed podpisaniem weksla, poręczenia albo aktu notarialnego o poddaniu się egzekucji, wymaga konsultacji ze specjalistą.
Jeśli chcesz ustalić, jakich zabezpieczeń może oczekiwać bank i jak porównać oba warianty, pośrednik może przed złożeniem wniosku w banku przejrzeć wpływy, zobowiązania i dokumenty firmy. Warunki ustala, a decyzję podejmuje bank. Skontaktuj się z naszym zespołem, złóż wniosek firmowy lub zadzwoń pod numer 723 123 332.
